Ik heb deze categorie “Links gedachtegoed” op mijn blog aangemaakt omdat het me stoorde dat met name de PvdA lange tijd geen goed verhaal bleek te hebben. Onder Wim Kok werden zogenaamd “de ideologische veren afgeschud” (wat ik sowieso al nooit heb begrepen), maar wat daarvoor in de plaats kwam leek nog maar weinig met sociaal-democratie te maken te hebben. Vervolgens kwam het populisme op en werd de sociaal-democratie van van alles en nog wat beschuldigd. Het is wel zeker dat het succes van Fortuyn en tegenwoordig Wilders ook te maken heeft met het ontbreken van een accuraat antwoord van de PvdA. Je kunt eigenlijk zeggen dat waar de PvdA de “socialistische” veren van zich af schudde en verzuimde er iets moderns voor in de plaats te zetten, het opvullen van de ruimte is overgelaten aan populisten.

En dat terwijl er nog genoeg was dat de afgelopen 10, 15 jaar aangepakt had kunnen worden met een vernieuwd gedachtegoed gebaseerd op dezelfde socialistische, of zo je wilt sociaal-democratische, idealen, ondanks het feit dat een deel van waar de PvdA voor heeft gestaan, op een of andere manier in enige mate inmiddels is gerealiseerd.

Maar misschien kunnen we op zijn minst nog ter verdediging van de PvdA zeggen dat het tijd kost om de oude idealen nieuwe invulling te geven. En dat de frontale en voortdurende aanvallen van de PVV het er allemaal niet makkelijker op maken. Maar dan wordt het nu toch wel hoog tijd, na 10, 15 jaar. De laatste tijd gebeurt er ook wel het een en ander op inhoudelijk front. Met name vanuit de WBS, het wetenschappelijk bureau van de PvdA. Het komt er op aan dat vol te houden en af te maken, en uiteindelijk wat er uit die koker komt in concrete standpunten te vertalen die mensen aanspreken.

Het is niet al te moeilijk om nieuwe standpunten en een vernieuwd gedachtegoed te formuleren. Juist nu lijken niet veel politieke stromingen te weten hoe het verder moet, althans, er is weinig vertrouwen in de politiek en er zijn nog steeds weinig leiders die met passie een samenhangend verhaal kunnen vertellen waar mensen in kunnen geloven – of het moeten de populisten zijn, maar die profiteren meer van een tijdgeest dan dat zij met een goed doordacht en positief verhaal over de toekomst komen. De financiële crisis van 2008 en 2009, de manier waarop die is bestreden, als gevolg daarvan de gigantische overheidsschulden, nu opnieuw de (dreiging van een diepe) crisis, het wegebbende geloof in Europa en een aantal andere nieuwe ontwikkelingen die niet bepaald positief zijn te noemen bieden volgens mij juist de gelegenheid – en de noodzaak – om een aantal fundamentele keuzes te maken die verder gaan dan een paar “Euro-toppen”.

Waar het naar mijn mening om gaat is dat er maatregelen worden genomen die ervoor zorgen dat burgers meer grip krijgen op de ontwikkelingen. Dit is geen simpele zoveelste roep om “meer democratie” (ook geen roep om minder democratie, voor de duidelijkheid), maar om meer controle van de mens over zijn leven en zijn omgeving. En dat past prima in een sociaal-democratisch gedachtegoed.

Advertenties