Niet qua oppervlak maar qua mentaliteit.

Kijk, als ik een immigrant was geweest en zo’n opmerking had gemaakt dan was me anno 2012 te verstaan gegeven dat ik mijn koffers kan pakken en kan wegwezen. Zo rollen hordes landgenoten namelijk tegenwoordig. Als je iets over Nederland durft te zeggen dat de hordes niet aan staat kun je wegwezen. “Je moet alles kunnen zeggen” geldt namelijk alleen voor de hordes zelf, niet voor de ander. En al helemaal niet voor de allochtoon.

Gisteravond was er een interview met Nebahat Albayrak bij Pauw en Witteman dat het land sterk heeft verdeeld vandaag. Zelden zag ik zulke totaal tegenovergestelde reacties. “Nebahat ontmaskert eindelijk de vooringenomen Pauw en Witteman” staat tegenover “Wat een afgang van Albayrak, zij kan haar PvdA voorzitterschap voorgoed vergeten”.

Het interview is hier te zien. Het moet voor de eeuwigheid bewaard worden als studie object voor het huidige Nederlandse tijdsgewricht.

De eerste 5 minuten. Of het uitmaakt dat de PvdA fractievoorzitter en misschien de toekomstige premier van Nederland een vrouw is. Nee, zegt Nebahat, als het er om gaat de premier te kiezen moet het gaan om wie de beste is. Nou, dat weten de heren nog niet zo zeker en als bewijs dat het voor de PvdA wel degelijk uitmaakt voert men aan dat de PvdA de regel hanteert dat de Kamerfractie voor 50% uit mannen en voor 50% uit moet bestaan. De PvdA heeft daarvoor gekozen om de emancipatie te bevorderen. Het is de ultieme vertaling van gelijke kansen voor mannen en vrouwen, want anders zou dat een redelijk inhoudsloze kreet blijven. Maar bewijst dat vervolgens dat het dus voor de PvdA uitmaakt of de fractieleider of de premier een vrouw is? Nee, het zorgt er hoogstens voor dat de kans dat een vrouw op zo’n positie komt zo’n beetje even groot is als de kans dat het een man wordt en daar is het nou precies om te doen. Dus die regel van de PvdA is totaal geen argument in de discussie.

Goed, Albayrak weigert daar dus in mee te gaan. De cijfers van Maurice de Hond bewijzen tenslotte ook al niet dat het voor de keuze uitmaakt. Ten eerste representeert die enquete niet de leden van de PvdA maar iedereen die PvdA stemt of overweegt PvdA te stemmen, maar veel belangrijker: het enige dat er uit naar voren komt is dat men het goed vindt dat na 3 mannen ook een vrouw zich kandidaat heeft gesteld. Niet dat men vervolgens ook op een vrouw gaat stemmen. Integendeel, Plasterk en Samsom hebben de grootste voorkeur met beiden 38% van de geënquetteerden. De enquete toont dus precies aan dat geslacht niet uitmaakt.

En dus beginnen de heren na 5 minuten maar over haar Turkse afkomst. Albayrak raakt geïrriteerd omdat ze haar na 15 jaar nog steeds op haar afkomst aanspreken. Helemaal fout natuurlijk, o, o, je wordt als vrouw namelijk vooral geacht je er met een grapje vanaf te maken! Let wel, het is tot dan toe dus alleen maar om geslacht gegaan en het moet nu kennelijk gaan over afkomst en nog steeds niet over haar politieke kwaliteiten los van geslacht en afkomst. Terecht vraagt Albayrak aan Pouw of hij afkomst belangrijk vindt. “Ja,” zegt Pauw, “Turkse vrouwen kunnen bijvoorbeeld heel leuk zijn weet ik uit ervaring.” Wacht even. Dus omdat Turkse vrouwen heel leuk kunnen zijn vindt Pauw het relevant dat ze van Turkse afkomst is? Zijn Turkse vrouwen dan zo veel leuker dan andere vrouwen misschien? En waarom is “leuk” relevant in dit verband?

Het volgende “argument” dat Pauw van stapel haalt is dat het misschien voor iemand als Wilders wel uitmaakt dat ze Turks is. Dat is zijn agenda, zegt Albayrak terecht. Ik zou denken, eindelijk eens iemand die Wilders vooral niet haar probleem wil maken. Dat willen we toch zo graag van links Nederland? Dat we eens ophouden steeds Wilders de agenda te laten bepalen? Die persoonlijke aanvallen van Wilders raken haar in wel omdat er eigenlijk gezegd wordt dat ze er als Turkse niet bij hoort. Is dat dan wat de heren zo graag willen horen? Moet ze het slachtoffer gaan spelen? Is haar opmerking aan het begin van dit thema richting Pauw en Witteman dat uitgerekend zij haar zoals Halsema mooi samenvat, apart zetten als Turkse, niet meer dan terecht?

Inmiddels zijn we 12 minuten verder in het gesprek. De heren zijn nu echt geïrriteerd door het feit dat Albayrak niet wil worden weggezet als vrouw en ook niert als Turkse. En als ze uitlegt dat ze niet teveel verschillen moeten zoeken tussen de kandidaten “want we zijn tenslotte van dezelfde partij” – dit lijkt me gewoon een feitelijke constatering en niet meer dan het afbakenen van het veld bij een verkiezing binnen één en dezelfde partij – dan voelt Witteman zich geroepen de 12 minuten verloren tijd alsnog goed te praten door te roepen: wat krijgen we nu, zijn er dan toch geen verschillen?. Dat zegt ze helemaal niet. Ze zegt terecht: zoek niet teveel verschillen, “maar ze komen wel”. Makkelijk scoren van Witteman, maar het is een normale manier van de ander uitdagen, en dat is prima. Alleen spreekt Albayrak zichzelf dus niet tegen, zoals sommigen vandaag op allerlei fora stellen. Dat kun je alleen constateren als je het gesprek nog eens naluistert. Het is wel een zwakker moment in het gesprek van Albayrak, toegegeven, maar dat is meer omdat Witteman zijn kans wil grijpen de eerste 12 minuten te rechtvaardigen en haar midden in de zin onderbreekt.

Maar dan gebeurt wat dit gesprek helemaal in zijn context zet en wat het hameren op geslacht en afkomst in het eerste deel nog belachelijker maakt. De heren zijn helemaal niet geïnteresseerd in inhoud. Pauw gaat erbij zitten alsof hij niet wil luisteren naar haar concrete plannen. Ze weten nauwelijks een kritische vraag te stellen, terwijl je die best kunt verzinnen. Het wordt overgelaten aan de tafel. Waar men er in het eerste deel bovenop zat haakt de een nu af en herhaalt de ander voor de vorm maar even wat ze zegt. Het hele stuk duurt slechts 4 van de 25 minuten.

Dat Albayrak er na 23 minuten helemaal genoeg van heeft, ik kan het prima begrijpen. En dan komt Pauw, toch nog wakker geworden, met zijn afsluiting. “Er wordt zo vaak gezegd, ook door vrouwen, dat het tijd wordt dat er eens wat meer een evenredige verdeling is ook op machtsniveau van mannen en vrouwen. En als we dat dan opperen zegt u dat het helemaal niet uit maakt en doet u alsof u uw vingers brandt” (geen idee wat die uitdrukking hier doet overigens, maar goed, Jeroen is geïrriteerd dus het zij hem vergeven).

Nee meneer Pauw. Voor wie de béste is maakt het niet uit of de kandidaat een man of een vrouw is, dat is wat Albayrak de hele tijd uitlegt. En ze is het misschien na 15 jaar wel spuugzat zat dat zij 10, 12 minuten lang bij de VARA het belang van haar geslacht en afkomst heeft moeten relativeren. En dat de 4 minuten inhoud niet serieus worden genomen en slechts gelardeerd met wat cynische opmerkingen van de kant van Witteman om de eerste 12 minuten te rechtvaardigen.

Een lang verhaal, maar ik heb het gesprek nog eens goed nageluisterd omdat zoveel mensen zulke totaal verschillende dingen gehoord blijken te hebben. Ter illustratie: zo reageert er iemand op Joop.nl dat het “een beetje flauw is van Albayarak. Natuurlijk maakt haar Turkse paspoort uit. Ze heeft immers loyaliteit naar beide landen waarvan ze een paspoort heeft.” Er is helemaal niet gevraagd naar het feit dat ze twee paspoorten heeft en naar het veronderstelde bijbehorende loyaliteitsprobleem, er is alleen gevraagd naar haar Turkse afkomst. Wat er “flauw is van Albayrak” ontgaat me dus. Of had ze dit soms zelf ongevraagd ter sprake moeten brengen? Ook nog eens. Ze wordt niet alleen aangesproken op haar afkomst, maar ze moet ook nog eens ongevraagd haar loyaliteit ter discussie stellen?

Tot slot illustreert deze reactie op Twitter wel mooi de waanzin van de aanpak van Pauw en Witteman:

di 28 februari 2012

Ik heb #penw gemist, maar begrijp uit mijn timeline dat Nebahat Albayrak een vrouw v Turkse origine schijnt te zijn.

Advertenties